Over het algemeen zijn er vier soorten vulkanen:

Over het algemeen zijn er vier soorten vulkanen: de stratovulkaan, de spleetvulkaan, de schildvulkaan en de calderavulkaan. De Cotopaxi is een stratovulkaan, de meest voorkomende soort vulkaan op aarde die ontstaat langs convergerende plaatgrenzen. De Cotopaxi is een explosieve en actieve vulkaan, een van de actiefste vulkanen in Ecuador, met een hoge kegelvorm. Een stratovulkaan bestaat uit afwisselende lagen van gestolde lava en pyroclastisch materiaal, zoals gas, rotsen en as,dat vrijkomt bij een vulkaanuitbarsting.(2,3,4,5,6).                                                                                     De opbouw van een stratovulkaan.De aardkorst bestaat uit tektonische platen, die bewegen onder invloed van convectiestromen. Door de platentektoniek ontstaan onder andere vulkanen. De Cotopaxi is een stratovulkaan gelegen in het Andesgebergte, een grote, langgerekte bergketen langs de kust van Zuid-Amerika.                     Het Andesgebergte is ontstaan door de convergerende plaatgrenzen van de Nazcaplaat en de Zuid-Amerikaanse plaat. (3, 7)           Schematische tekening van botsing Nazcaplaat met de                                                                                     Zuid-Amerikaanse plaat.De oceanische Nazcaplaat  en de continentale Zuid-Amerikaanse plaat convergeren, wat leidt tot subductie: het proces waarbij de ene plaat onder de andere plaat duikt door verschil in dichtheid en gewicht, in dit geval duikt de oceanische Nazcaplaat onder de continentale Zuid-Amerikaase plaat.Continentale korst bestaat uit graniet, wat een lichter gesteente is dan het basalt waaruit oceanische korst bestaat.Het stuk oceanische plaat die naar beneden is gedoken komt terecht in de asthenosfeer, omdat de temperatuur hier hoog is smelt het stuk plaat en hierdoor ontstaat er magma.Wat belangrijk is, is de samenstelling: continentale korst bestaat uit verbindingen van silicium en aluminium, oceanische korst bestaat uit verbindingen van silicium en magnesium.Als gevolg van het smelten van de oceanische korst ontstaat er dus magma, wanneer de vulkaan uitbarst komt er magma naar buiten, die als stollingsgesteente basalt heet.Magma beweegt waardoor er een druk is die steeds hoger wordt, het moet door de aardkorst heen. Wanneer de druk hoger wordt dan de druk die het gesteente aankan spuit het mama naar buiten.De president van Ecuador heeft de noodtoestand afgekondigd vanwege een toename in activiteit van de vulkaan Cotopaxi. Er hebben op 14 augustus 2015 een paar kleine erupties plaatsgevonden. De vulkaan schoot toen een aswolk acht kilometer de lucht in.Bij deze gebeurtenis van de Cotopaxi zijn er een paar dingen vastgesteld door geologen van het IG (Geophysical Institute of Ecuador) in 2015: een toegenomen seismische activiteit, aspluimen en de uitstoot van as, uitstoot van SO2 (zwaveldioxide), en lahars. Een lahar is een modderstroom van vulkanisch materiaal.Ook waren er tientallen aardbevingen samengaand met constante harmonische trillingen waargenomen.De president had de noodtoestand uitgeroepen zodat hij snel kon reageren in het geval dat de vulkaan zou uitbarsten.    De Cotopaxi op 14 augustus 2015. 2. Wat is de (directe) oorzaak van deze uitbarsting en wat zijn de gevolgen hierop geweest? Zoals in deelvraag 1 ook al beschreven is, zijn er bij de uitbarsting van de Cotopaxi in 2015 verschillende gevolgen geweest: een toegenomen seismische activiteit, aspluimen en de uitstoot van as, uitstoot van SO2 (zwaveldioxide) en lahars. Bij deze deelvraag gaan we verder in op de gevolgen van deze uitbarsting.Seismische activiteit (aardbevingen)Voorafgaand aan de uitbarsting van de Cotopaxi in augustus 2015 is seismische activiteit waargenomen. Seismische activiteit wordt waargenomen met een seismograaf (zie de bron hiernaast). Wanneer er trillingen ontstaan beweegt de veer en zo ook de pen waardoor er een patroon ontstaat, als er grote pieken en dalen zijn duidt dit op een aardbeving. In het geval van een aardbeving in de buurt van een vulkaan kan dit een aanwijzing zijn voor een vulkaanuitbarsting zoals dit ook bij de Cotopaxi het geval was. Op de tweede bron hiernaast zie je de seismografische activiteit gecombineerd met het bewegen van de magma in de Cotopaxi. Op de bron hieronder zie je een seismogram van de Cotopaxi op 14 augustus 2015. Je ziet dat er op deze dag 4 explosies plaats hebben gevonden, om 04:07 uur, om 10:25 uur, om 13:45 uur, om 14:28 uur en tot slot de laatste om 16:27 uur.Werking van een seismograaf                                    seismografische activiteit gecombineerd                       .                                                                                       met het bewegen van de magma in de  .     . .                                                                                       Cotopaxi Seismogram Cotopaxi op 14 augustus 2015. Met rood zijn de 5  uitbarstingen die dag aangegeven.Aspluimen en de uitstoot van asEen aspluim ontstaat vaak voorafgaand aan een vulkaanuitbarsting en bestaat uit  fijn pyroclastisch materiaal. Wanneer de as weer neerdaalt kan dit ernstige gevolgen hebben voor mens, dier en plant. Als mensen of dieren de as inademen kunnen de scherpe deeltjes in de as de longblaasjes aantasten. Ook kunnen mensen blind raken wanneer ogen langdurig in contact zijn met de scherpe deeltjes in de as. Verder kan ook de oogst in de wijde omtrek van een vulkaan worden vernietigd door de as. Tot slot kunnen akkers zelfs jarenlang nog onbruikbaar zijn door de giftige stof zwavel in de as.Als gevolg van de uitbarstingen op 14 augustus 2015 zijn aspluimen van wel 17,9 kilometer hoog waargenomen. Vervolgens is de as door de wind meegevoerd en tot op wel 40 kilometer verder neergedaald. Op de dag van de uitbarsting waaide er een noordwestenwind, dat kun je op de bron hieronder zien door de plek waar de as neerkwam. Aspluim Cotopaxi 15 Augustus 2015Het neerdalen van vulkanisch as als gevolg van een uitbarsting van de Cotopaxi Het mogelijke neerdalen van vulkanisch as als gevolg van een uitbarsting van de CotopaxiUitstoot van SO2 (zwaveldioxide)Wanneer er veel SO2 in de lucht terecht komt, zal dit er voor zorgen dat er zure regen ontstaat. Door zure regen kunnen soms wel hele bossen vergiftigd raken en afsterven en dit heeft weer een hele slechte invloed op het klimaat. In deelvraag 4 wordt er meer uitgelegd over het fenomeen zure regen. LaharsEen lahar is een modderstroom van vulkanisch materiaal (vulkanische as, puimsteen en brokken gesmolten of gestolde lava). Lahars ontstaan doordat as en puimsteen, afkomstig van de vulkaanuitbarsting, vermengd met regenwater of smeltwater van sneeuw. Lahars zijn vaak allesverwoestend: ze kunnen namelijk wel meters hoog zijn en ze sleuren alles mee in hun baan naar beneden. De dorpen die rondom de Cotopaxi gevestigd zijn, lopen grote risico’s wanneer er een lahar ontstaat. Daarom werden de bewoners van die dorpen rondom de vulkanische activiteiten in augustus 2015 geëvacueerd.  Afbeelding van een lahar op 13 januari 2016 als gevolg van de erupties in augustus 2015.3. Welke endogene en exogene processen zijn van invloed op deze vulkaanuitbarsting van de Cotopaxi?De invloed van exogene processen op een bepaald gebied hangt voornamelijk af van het klimaat. De exogene processen zijn verwering, erosie en sedimentatie. Wind, water en ijs spelen hierbij een grote rol. Verwering is het uiteenvallen van g esteente onder invloed van weersverschijnselen en de werking van planten en dieren. Erosie is de uitschurende werking van puinhoudend wind, water en ijs, en sedimentatie is het ophopen van sediment op plaatsen waar de snelheid van water of wind afneemt. Er zijn drie soorten verwering: fysische verwering, chemische verwering en organogene verwering. Ook heb je 3 soorten erosie: watererosie, winderosie en ijserosie. Wat ook het geval is, is dat de energie van de zon de exogene processen beïnvloedt.De endogene processen die van invloed zijn op de Cotopaxi zijn convectiestromen en de platentektoniek. De aarde bestaat uit de kern, de buitenkern en de mantel. De mantel is vast gesteente maar de asthenosfeer is gedeeltelijk vloeibaar. Dit gesteente beweegt heel traag en dit proces wordt convectiestromen genoemd. Door middel van convectiestromen transporteert de mantel de warmte uit de kern naar het aardoppervlak.De aardkorst wordt verdeeld in platen. Het gevolg van convectiestromen is de platentektoniek: de platen bewegen mee met de convectiestromen, waardoor platen dus convergeren, divergeren en langs elkaar bewegen. Door convergentie is de Cotopaxi ontstaan. Bij de mid-oceanische rug groeit de oceaanbodem weer aan en bij subductie verdwijnt een stuk van oceanische of continentale korst in de mantel. Bij subductie smelt de oceanische korst die in de mantel verdwijnt, waardoor er magma ontstaat die omhoog komt en ergens heen moet. Het gevolg hiervan is, als de druk groot genoeg is, een vulkaanuitbarsting. 4. Wat zijn invloeden van een uitbarsting van de Cotopaxi op het klimaat?Wanneer een vulkaan uitbarst komen er naast as en magma ook veel gassen vrij, waaronder vooral H2O, SO2 en CO2. SO2 en CO2 kunnen zeer grote gevolgen hebben op het klimaat en daarom gaan we daar verder in deze deelvraag wat dieper op in. Ook komt er door de grote aswolk weinig zonlicht op het aardoppervlak terecht, waardoor de temperatuur na een uitbarsting aanzienlijk lager is. Dit is echter niet van lange duur. Wij spreken van klimaat omdat de gassen die vrijkomen over een lange periode (jaren) invloed op het klimaat kan hebben.Wanneer na een vulkaanuitbarsting SO2 in de atmosfeer terecht komt, heeft dat een negatief gevolg op het klimaat. Als er namelijk veel SO2 in de lucht aanwezig is, kan dit bijdragen aan het fenomeen zure regen. Zoals je op de bron hieronder ziet, was er rond de uitbarsting van de Cotopaxi een zeer grote piek in de uitstoot van SO2. Een actieve vulkaan zoals de Cotopaxi kan per dag wel enkele tonnen SO2 uitstoten. Zure regen heeft een grote negatieve invloed op bijvoorbeeld bosgroei. Door de zure regen raken de boomwortels aangetast en kan de boom zelfs vergiftigd raken. Ook gaat de waslaag van de bladeren er af waardoor de bladeren, en dus ook de bomen, uitdrogen; dit gebeurt door de zure regen op grote schaal. Door deze vorm van chemische verwering wordt ook veel gesteente aangetast. Soms heeft dit grote gevolgen voor de omgeving. In Nederland hebben wij namelijk een kalkbodem, zure regen heeft een zeer groot effect op kalksteen en hierdoor zijn bijvoorbeeld ook de grotten in Limburg ontstaan. Hoewel een vulkaanuitbarsting ervoor zorgt dat er aanzienlijk meer SO2 in de atmosfeer terecht komt, is dit niet de enige manier waarop dit kan gebeuren. In de moderne wereld verbrandt de mens heel veel fossiele brandstoffen en dit is de belangrijkste oorzaak van zure regen. Op de tweede bron hieronder kun je zien dat door de wind de SO2 zich erg ver van de vulkaan kan verspreiden door de wind en hierdoor kan een groot gebied getroffen worden door de zure regen.Het is dus erg moeilijk een goede schatting te maken over hoeveel het aandeel van de vulkaanuitbarstingen zijn op de uitstoot van CO2, al weten we wel dat dit aandeel minstens 100 keer kleiner is dan het aandeel van de antropogene emissie. Ook weten we dat het aandeel CO2 emissie door vulkanen miljoenen jaren geleden veel groter was. De belangrijkste effecten van de grote vulkaanuitbarstingen op het huidige klimaat zijn dus de kortdurende afkoeling door de vulkaanas en de uitstoot van SO2, waardoor zure regen ontstaat. 5. Wat zijn de fysisch geografische kenmerken van de omgeving van de Cotopaxi?De Cotopaxi ligt in het Nationaal park Cotopaxi, een beschermd gebied in Ecuador. De vulkaan ligt in de Andes (voluit heet de Andes La Cordillera de los Andes, maar in dit werkstuk wordt de term de Andes gebruikt). De bergketen heeft vier delen met actieve vulkanen. Ecuador ligt in het noordelijkste gedeelte en heeft naast de Cotopaxi nog veel meer vulkanen. Daarnaast zijn er ook vulkanen op de Galapagos Eilanden, die wel tot Ecuador horen, maar door een andere plaatbeweging zijn ontstaan. De vulkanen in de Andes zijn ontstaan door convergerende beweging tussen de Nazca-plaat en de Zuid-Amerikaanse Plaat, waarbij de Nazca-Plaat de plaat is die verdwijnt door subductie. Het klimaat in Ecuador verschilt sterk per gebied. In de  hooggelegen gebieden heerst er een hooggebergteklimaat (EH). Aan de kust is er een tropisch regenwoudklimaat (Af) en een savanneklimaat (Aw). In de rest van het binnenland is er een maritiem klimaat van de gematigde zone met een droge winter (Cw). Er zijn dus veel verschillende klimaten, maar op de Cotopaxi is er dus sprake van een hooggebergteklimaat. Er ligt altijd sneeuw bovenop de vulkaan, dat boven de vijf kilometer zelfs gletsjer is geworden. Deze sneeuw kan bij vulkaanuitbarstingen voor modderstromen zorgen, zoals in het verleden al is gebeurd. Door verwering van de modderstromen zijn er valleien rondom de Cotopaxi ontstaan. De Cotopaxi ligt op de grens van het oosten en westen van Ecuador, gescheiden door de Andes. In het oosten is het relatief vochtig door stuwingsregens vanuit een zuidoostpassaat vanaf de Atlantische Oceaan. Het westen is een droog gebied met veelal aflandige wind. Op de Cotopaxi zelf liggen verschillende soorten vulkanische gesteente, namelijk (basaltisch) andesiet, ryoliet en daciet, allemaal met relatief veel silica. De begroeiing in Ecuador valt onder tropisch regenwoud begroeiing, uitgezonderd bovenop de bergen, daar is een hooggebergte vegetatie. Als je naar Ecuador kijkt, is het Andesgebergte een duidelijke waterscheiding tussen twee stroomgebieden. Aan de westkant gaat regenwater via verschillende rivieren (en dus ook eigenlijk verschillende stroomgebieden) naar de Grote Oceaan. Aan de oostkant van het Andesgebergte gaat het regenwater via zijrivieren van de Amazone naar de Amazone toe en zal uiteindelijk terechtkomen in de Atlantische Oceaan. Dit is ook het geval bij de Cotopaxi. Regenwater, maar ook vulkanisch materiaal (bijvoorbeeld lahars, een soort modderstromen), kunnen beiden kanten op gaan en zo over een groot gebied invloed hebben. Ook als de sneeuw bovenop de Cotopaxi smelt, kan dit in de Grote en Atlantische Oceaan terechtkomen. 6. Wat zijn de sociaal geografische kenmerken van de omgeving van de Cotopaxi?Dichtbij de Cotopaxi is de bevolkingsdichtheid laag. Toch ligt de hoofdstad van Ecuador, Quito, op zo’n vijftig kilometer afstand van de Cotopaxi. Dit is een bereikbare afstand voor as, waardoor het vliegverkeer stil kan komen liggen, iets dat altijd grote economische gevolgen heeft voor een land. Schattingen geven aan dat er zo’n 300.000 mensen wonen in gebieden die bij een uitbarsting in gevaar zijn, voornamelijk door lahars. Daarnaast is de Cotopaxi een toeristische trekpleister. Ook op deze manier zullen er inkomsten voor Ecuador verloren gaan bij een uitbarsting. Landbouwgebieden komen voor rondom de Cotopaxi en anderen vulkanen. Het is opvallend dat landbouw voornamelijk in het Andesgebergte, waarschijnlijk in de valleien, voorkomt en weinig in de rest van Ecuador. Wanneer de Cotopaxi uitbarst, zal er dus waarschijnlijk landbouwgrond verloren gaan, voornamelijk allerlei soorten graan, maar ook vee, dat graast rondom de Cotopaxi. De stad Quito ligt in de buurt van de Cotopaxi. Er zijn daar belangrijke voorzieningen, zoals een energiecentrale en er loopt een aardolie pijplijn langs de zuidkant van Quito. Dit zijn dingen die in gevaar kunnen komen bij een uitbarsting, voornamelijk door de verwoestende lahars. Olie is over het algemeen een belangrijk product voor Ecuador, maar de olievelden liggen meer in het zuidoosten en komen bij een uitbarsting van de Cotopaxi niet in gevaar. 7. Hoe actief is de vulkaan de afgelopen eeuwen geweest?a. Zijn er eerdere uitbarstingen geweest?Uit geologisch onderzoek is gebleken dat er in totaal zeker 83 uitbarstingen hebben plaatsgevonden tussen ongeveer 8000 voor Christus en 1940 na Christus. Door de modderstromen die vaak zijn ontstaan als gevolg van deze vulkaanuitbarstingen, zijn er verschillende valleien gevormd in het gebied rondom de vulkaan. De Cotopaxi is een zeer actieve vulkaan en daarom wordt elke toename in vulkanische activiteit uiterst serieus genomen.b. Hoe groot waren deze uitbarstingen?De meest spectaculaire uitbarstingen van de Cotopaxi vonden plaats in 1744, 1768 en 1877. Bij de eruptie in 1877 raakte een deel van de gletsjer los, waardoor een modderstroom tot wel 100 kilometer ver reikte. Omdat deze laatste grote modderstroom, ook wel lahar genoemd, 141 jaar geleden plaatsvond, is het risico van een eruptie met een lahar erg groot. Een lahar is een modderstroom van vulkanisch materiaal (vulkanische as, puimsteen en brokken gesmolten of gestolde lava). Lahars ontstaan doordat as en puimsteen, afkomstig van de vulkaanuitbarsting, vermengd met regenwater of smeltwater van sneeuw. Wanneer een nieuwe lahar zou ontstaan, heeft dit grote gevolgen voor de nabijgelegen steden waar in totaal ruim 100.000 mensen wonen. De laatste grote uitbarsting vond plaats in 1903 en duurde tot 1904. Ongeveer elke 100 jaar vindt er een grote eruptie plaats, daarom spreken we ook wel van een 100-jarige eruptiecyclus bij de Cotopaxi.  c. Hoe lang geleden was de vorige uitbarsting en welke invloed heeft dat gehad op de heftigheid van deze uitbarsting?d. Wat werd er bij de laatste uitbarsting en in het verdere verleden gedaan aan voorzorgsmaatregelen?Bij de meest recente uitbarsting van de Cotopaxi in 2015 werden de dorpen liggend rondom de vulkaan geëvacueerd. Ook werd in heel Ecuador een noodtoestand uitgeroepen door president Correa. Dit deed hij zoals hij zelf zei: “Om financiële bronnen te kunnen aanspreken, om een potentiële ramp het hoofd te kunnen bieden, om alle middelen in te kunnen zetten inclusief private en om de communicatie te kunnen controleren.” Dit betekent dat coördinerend minister César Navas de enige officiële woordvoerder is die iets van informatie mag publiceren over de ramp. De rede hiervoor is dat noodtoestanden vaak leiden tot paniek daardoor kunnen veel problemen ontstaan.

Related Posts

© All Right Reserved
x

Hi!
I'm Melba!

Would you like to get a custom essay? How about receiving a customized one?

Check it out